Uitrol van duurzame energie kan doorgaan, nu duidelijk is dat D66, CDA en VVD de SDE++-subsidie voor de komende jaren willen voortzetten. 'Netbewuste' inpassing is daarbij wel een voorwaarde. Netcongestie is sowieso een belangrijk onderwerp in het afgelopen vrijdag gepresenteerde coalitieakkoord.
De provincies Flevoland, Gelderland en Utrecht nemen als eerste een norm voor netbewuste nieuwbouwwijken op in hun omgevingsverordeningen. De drie provincies lopen hiermee voorop. In deze gebieden knelt de beschikbare capaciteit op het elektriciteitsnet al langere tijd bij woningbouwprojecten.
Na jaren testen, vond vorige week de officiële marktintroductie plaats van THOR, een massief stalen vliegwiel van 300 kW en met een energie-inhoud van 4 kWh. Deze kinetische batterij van het bedrijf QuinteQ Energy kan kortstondige peakshaving voor zijn rekening nemen op onder meer bouwplaatsen en haventerreinen. Een aansluiting op het elektriciteitsnet kan daardoor vaak beperkt blijven tot een 3X80A-kleinverbruikaansluiting, waar tot op heden geen wachtlijsten voor zijn.
Iedere hacker die zo'n 3 GW tot 5 GW aan Europees elektrisch vermogen onder de knop heeft, kan het elektriciteitsnet zodanig uit balans brengen, dat het net klapt en er een black-out optreedt.
De Tweede Kamer heeft het kabinet vragen gesteld over de gunning van het meetgedeelte van de nieuwe slimme elektriciteitsmeter aan het Chinese bedrijf Kaifa Technologies. Kamerleden maken zich zorgen over manipulatie van de meter, waardoor het elektriciteitsnet kan worden ontregeld. Ook zijn ze bezorgd over de omgang met privacygevoelige data. Wat is er precies gegund en waar komt de onrust vandaan?
De netbeheerders zijn niet alleen druk bezig met verzwaring van het elektriciteitsnet - dikkere kabels - , maar ook met 'verslimming'. Monteurs voorzien de komende tijd bijna alle100.000 trafohuisjes die in de wijken staan van sensordoosjes, die inzicht geven in de netbelasting. Een monsterklus die in 2030 afgerond moet zijn. Een rondgang langs Alliander, Enexis en Stedin.
Een robuust Europees elektriciteitssysteem: dat is het doel van het pakket voorstellen dat de Europese Commissie vandaag heeft gepresenteerd. Met nieuwe plannen voor uitbreiding en aanpassing van de elektriciteitsnetten wil de Commissie de afhankelijkheid van energie-importen verkleinen. Ook moet het pakket de stroomprijzen omlaag brengen en de bouw van infrastructuur versnellen via eenvoudiger vergunningen. Nederlandse belangenorganisaties reageren positief. Netbeheer Nederland noemt het een belangrijke stap, Energie-Nederland is "positief" over de aanpak, en NVDE is tevreden dat de Commissie ook ruimte maakt in de stikstofregels - een punt waarop de vereniging zelf actief heeft gelobbyd.
Long-duration energy storage (LDES) wordt onmisbaar in een elektriciteitssysteem dat tijdens meerdaagse perioden met lage productie stabiel moet blijven functioneren. De gedetailleerde uitwerking van definities, tijdsduren en beloningsmechanismen kan wachten tot de zomer van 2026. Dan namelijk maakt het Verenigd Koninkrijk zijn definitieve projectselectie bekend in het eerste Europese LDES-programma. Die Britse parameters kunnen vervolgens worden benut om de Nederlandse systematiek te verfijnen. Wat wél nu nodig is, is duidelijk uitspreken dát LDES onderdeel wordt van het toekomstige energiesysteem en dat de afspraken hierover consistent en concreet moeten zijn, zodat investeerders, netbeheerders en overheden weten waar zij op kunnen rekenen.
Een jaarlijkse bezuiniging van een miljard euro op de SDE++-subsidie, het langzaam leegraken van de SDE++-reservepot én de hogere subsidie-uitkeringen als gevolg van de lage energieprijzen, hebben van de SDE++-regeling een zenuwslopend spel gemaakt: pas over een half jaar weet de markt of er in 2027 een nieuwe subsidieronde komt. Volgens de Nederlandse Vereniging voor Duurzame Energie (NVDE) is deze onzekerheid uiterst onwenselijk: "Het ontbreken van perspectief op subsidie vanaf 2027 leidt nu al tot uitstel van investeringen, afblazen van projecten en financieringsproblemen."
De bijna honderdjarige verwevenheid tussen de energievoorziening van Vattenfall en de staalproductie van Tata Steel Nederland nadert een einde nu de staalproducent de drie energiecentrales in de IJmond-regio overneemt en in eigen beheer gaat nemen. Deze vrijdag ondertekenden beide bedrijven een definitieve overeenkomst. De overdracht vindt plaats op 1 januari 2026, de circa 116 medewerkers van de centrales stappen over naar Tata. Financiële details van de transactie zijn niet bekendgemaakt.
